Khối tích trong PCCC là yếu tố quan trọng giúp thiết kế hệ thống phòng cháy chữa cháy phù hợp với từng công trình. Từ diện tích sàn, chiều cao công trình đến cách tính khối tích chuẩn xác, tất cả đều góp phần đảm bảo hiệu quả của hệ thống PCCC và an toàn tối đa cho người và tài sản. Hãy cùng tìm hiểu chi tiết cách tính khối tích trong phòng cháy chữa cháy để áp dụng hiệu quả.
Khối tích PCCC là gì?
Khối tích PCCC là khối tích của một nhà hoặc phần tòa nhà không bị bao quanh hoàn toàn bởi các bức tường hoặc vách ngăn. Theo TCVN 9255, khối tích này không cố định về chất liệu và độ dày của các thành phần như tường, trần, sàn, cửa hoặc cửa sổ trong không gian đó.
Khối tích PCCC được sử dụng để tính toán các thông số quan trọng liên quan đến hệ thống phòng cháy chữa cháy, bao gồm dung tích vách ngăn, lưu lượng không khí, và vị trí đặt các thiết bị PCCC.
Việc xác định khối tích PCCC dựa trên diện tích sàn của không gian và chiều cao từ mặt đất đến sàn cao nhất, thông qua công thức: tổng diện tích sàn nhân với chiều cao quy định.

Khối tích trong PCCC là yếu tố quan trọng giúp thiết kế hệ thống phòng cháy chữa cháy
Cách tính khối tích PCCC
Cách tính khối tích trong hệ thống phòng cháy chữa cháy (PCCC) được thực hiện qua các bước sau:
Bước 1: Xác định diện tích sàn
Đo đạc hoặc cung cấp thông tin về công trình để xác định diện tích sàn. Đây là thông số quan trọng để tính toán khối tích tổng thể của công trình.
Bước 2: Xác định chiều cao
Đo chiều cao từ sàn đến mặt trần của công trình. Chiều cao này ảnh hưởng đến thiết kế hệ thống PCCC và vị trí đặt các thiết bị liên quan.
Bước 3: Tính khối lượng nước cần cho PCCC
Khối lượng nước được tính dựa trên diện tích sàn, với mỗi mét vuông cần tối thiểu 0.03 m³ nước. Công thức:
Khối lượng nước (m³) = Diện tích sàn x 0.03 m³.
Bước 4: Tính khối lượng không gian cháy
Tính khối lượng không gian cháy bằng cách nhân diện tích sàn với chiều cao công trình. Đây là khối lượng vật liệu xây dựng có nguy cơ lan lửa.

Các chỉ số để tính khối tích trong PCCC trong 1 công trình
Bước 5: Xác định không gian trống
Không gian trống là phần không bị bao phủ bởi vật liệu xây dựng gây cháy. Tính bằng cách:
Không gian trống = Khối lượng không gian cháy – Khối lượng không gian tổng thể của công trình.
Bước 6: Tổng khối lượng các thành phần dùng cho PCCC
Tổng hợp các thành phần như khối lượng nước, diện tích sàn, không gian cháy và không gian trống để có tổng khối lượng cần thiết.
Bước 7: Xác định khối lượng PCCC ít nhất
Khối lượng PCCC tối thiểu cần cho công trình là tổng các thành phần đã tính, cộng thêm một lượng dự phòng tùy theo yêu cầu cụ thể của công trình.
Việc tính toán này giúp đảm bảo hệ thống PCCC được thiết kế và vận hành hiệu quả, đáp ứng các tiêu chuẩn an toàn cháy nổ.
Công thức tính khối tích PCCC được áp dụng theo tiêu chuẩn TCVN 9255 như sau:
Khối tích PCCC = Diện tích sàn x Chiều cao thang cứu hộ
Trong đó:
- Diện tích sàn là tổng diện tích sàn của toàn bộ tòa nhà hoặc từng phần của tòa nhà cần tính.
- Chiều cao thang cứu hộ được xác định bằng khoảng cách từ mặt sàn tầng trệt đến mặt sàn tầng cao nhất, sau đó chia cho số lượng tầng.
Công thức này giúp xác định khối tích không gian cần thiết để tính toán và thiết kế hệ thống phòng cháy chữa cháy phù hợp.
>>> Xem thêm: Quy định PCCC với kho hàng giúp doanh nghiệp giảm rủi roCác yếu tố khi tính khối tích PCCC
Các yếu tố tính khối tích PCCC cho công trình
Khi tính khối tích PCCC, cần xem xét các yếu tố sau để đảm bảo hệ thống phòng cháy chữa cháy hoạt động hiệu quả và tuân thủ các tiêu chuẩn an toàn:
Diện tích sàn
Đây là yếu tố quan trọng để xác định khối tích tổng thể của công trình. Diện tích sàn bao gồm toàn bộ các khu vực trong tòa nhà cần được bảo vệ bởi hệ thống PCCC.
Chiều cao tòa nhà: Chiều cao tòa nhà ảnh hưởng trực tiếp đến việc thiết kế hệ thống PCCC, đặc biệt là độ cao của hệ thống dẫn nước và các cửa thoát hiểm. Xác định chính xác chiều cao công trình là bước cơ bản để tính toán khối tích.
Công trình/hạng mục: Trong trường hợp có nhiều công trình trong cùng một khu vực, cần tính riêng khối tích của từng khu vực để đảm bảo hệ thống PCCC có đủ công suất phục vụ toàn bộ.
Hệ thống an toàn: Hệ thống an toàn bao gồm các yếu tố giảm thiểu rủi ro, chẳng hạn như hệ số giảm khối lượng chất cháy do rung động hoặc hệ số hiệu suất sử dụng không đúng quy trình.
Vật liệu công trình: Loại vật liệu sử dụng trong công trình như bê tông, gỗ, thép hoặc nhựa sẽ ảnh hưởng đến tốc độ cháy và mức độ chịu nhiệt của công trình.
Hệ thống PCCC: Các bộ phận của hệ thống PCCC đóng vai trò quyết định, bao gồm:
- Hệ thống cảnh báo hỏa hoạn: tủ điều khiển, thiết bị cảnh báo, nút khẩn cấp, thiết bị phát tín hiệu.
- Thiết bị chữa cháy: bình chữa cháy, máy bơm, van thủy lực, họng tiếp nước, đầu phun sprinkler, hệ thống bột chữa cháy.
- Hệ thống chống sét và hệ thống thông gió cho hầm hoặc cầu thang thoát hiểm.
Việc tính toán chính xác các yếu tố trên sẽ giúp hệ thống PCCC đạt hiệu suất tối ưu, đảm bảo an toàn cho công trình và đáp ứng các tiêu chuẩn pháp lý.

Chiều cao tòa nhà ảnh hưởng trực tiếp đến việc thiết kế hệ thống PCCC
Khối tích PCCC ảnh hưởng như nào đến thẩm định và xin phép xây dựng
Khi tính khối tích PCCC, cần xem xét các yếu tố sau để đảm bảo hệ thống phòng cháy chữa cháy hoạt động hiệu quả và tuân thủ các tiêu chuẩn an toàn:
Diện tích sàn: Đây là yếu tố quan trọng để xác định khối tích tổng thể của công trình. Diện tích sàn bao gồm toàn bộ các khu vực trong tòa nhà cần được bảo vệ bởi hệ thống PCCC.
Chiều cao tòa nhà: Chiều cao tòa nhà ảnh hưởng trực tiếp đến việc thiết kế hệ thống PCCC, đặc biệt là độ cao của hệ thống dẫn nước và các cửa thoát hiểm. Xác định chính xác chiều cao công trình là bước cơ bản để tính toán khối tích.
Công trình hoặc hạng mục riêng biệt: Trong trường hợp có nhiều công trình trong cùng một khu vực, cần tính riêng khối tích trong PCCC của từng khu vực để đảm bảo hệ thống PCCC có đủ công suất phục vụ toàn bộ.
Hệ thống an toàn: Hệ thống an toàn bao gồm các yếu tố giảm thiểu rủi ro, chẳng hạn như hệ số giảm khối lượng chất cháy do rung động hoặc hệ số hiệu suất sử dụng không đúng quy trình.
Vật liệu xây dựng: Loại vật liệu sử dụng trong công trình như bê tông, gỗ, thép hoặc nhựa sẽ ảnh hưởng đến tốc độ cháy và mức độ chịu nhiệt của công trình.
Hệ thống PCCC: Các bộ phận của hệ thống PCCC đóng vai trò quyết định, bao gồm:
- Hệ thống cảnh báo hỏa hoạn: tủ điều khiển, thiết bị cảnh báo, nút khẩn cấp, thiết bị phát tín hiệu.
- Thiết bị chữa cháy: bình chữa cháy, máy bơm, van thủy lực, họng tiếp nước, đầu phun sprinkler, hệ thống bột chữa cháy.
- Hệ thống chống sét và hệ thống thông gió cho hầm hoặc cầu thang thoát hiểm.
Việc tính toán chính xác các yếu tố trên sẽ giúp hệ thống PCCC đạt hiệu suất tối ưu, đảm bảo an toàn cho công trình và đáp ứng các tiêu chuẩn pháp lý.
>>> Xem thêm: 10 kỹ năng phòng cháy chữa cháy ai cũng phải biết

Xác định không gian công trình
Khối tích PCCC đóng vai trò quan trọng trong việc thiết kế và vận hành hệ thống phòng cháy chữa cháy. Tính toán chính xác khối tích dựa trên diện tích sàn, chiều cao và các thông số liên quan không chỉ giúp đáp ứng tiêu chuẩn an toàn mà còn đảm bảo hiệu quả của hệ thống PCCC. Việc nắm rõ cách tính khối tích trong phòng cháy chữa cháy sẽ giúp bạn chủ động trong việc bảo vệ công trình và tài sản.

Bài viết mới nhất
Phương án phòng cháy chữa cháy của cơ sở: ai lập, gồm gì, thực tập thế nào?
Phương án PCCC của cơ sở lập theo Mẫu PC06 Nghị định 105: người đứng...
Th10
QCVN 06:2022/BXD: quy chuẩn an toàn cháy cho nhà và công trình, Sửa đổi 1:2023
Trả lời nhanh: QCVN 06:2022/BXD là quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về an toàn...
Th10
App Báo cháy 114: cài đặt, đăng nhập VNeID và cách dùng khi có cháy
Trả lời nhanh: Báo cháy 114 là ứng dụng miễn phí của lực lượng Cảnh...
Th10
Sơ đồ phương án PCCC: vẽ thế nào, phải thể hiện những gì?
Trả lời nhanh: sơ đồ phương án PCCC là sơ đồ tổng mặt bằng ở...
Th10
Luật sửa đổi Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ: Quốc hội xem xét tại Kỳ họp 17/10–20/11/2026
Trả lời nhanh — Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ 55/2024/QH15...
Th10
Nghiệm thu PCCC: chủ đầu tư tự nghiệm thu thế nào, hồ sơ gồm gì?
Trả lời nhanh — Nghiệm thu PCCC là việc kiểm tra, đối chiếu thực tế...
Th10
Nghị quyết 66.18/2026/NQ-CP về PCCC: từ 1/7/2026 còn phải nghiệm thu không?
Trả lời nhanh — Có, chủ đầu tư vẫn phải nghiệm thu PCCC. Nghị quyết...
Th10
Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ 55/2024/QH15: nội dung chính, hiệu lực
Trả lời nhanh — Luật phòng cháy chữa cháy đang áp dụng là Luật Phòng...
Th10